Bổ sung axit folic cho bà bầu thế nào cho đủ?
Trong thai kỳ, nhu cầu dinh dưỡng của mẹ bầu tăng cao, trong đó axit folic (vitamin B9) là một vi chất đặc biệt quan trọng. Đây là dưỡng chất tham gia trực tiếp vào quá trình hình thành ống thần kinh, phát triển não bộ, tủy sống của thai nhi và phòng ngừa thiếu máu cho mẹ.
Tuy nhiên, nhiều người vẫn băn khoăn bổ sung axit folic cho bà bầu thế nào cho đúng, bao nhiêu là đủ, và khi nào nên bắt đầu?
1. Axit folic là gì và tại sao quan trọng?
Axit folic (vitamin B9) là dạng tổng hợp của folate – một vitamin nhóm B tham gia trực tiếp vào quá trình:
- Tổng hợp DNA, phân chia tế bào.
- Tạo hồng cầu, phòng ngừa thiếu máu thai kỳ.
- Hình thành và phát triển ống thần kinh, não bộ, tủy sống thai nhi.
Với mẹ bầu, axit folic đặc biệt quan trọng bởi:
- Ngăn ngừa dị tật ống thần kinh như nứt đốt sống, vô sọ.
- Hỗ trợ trí não và hệ thần kinh của trẻ phát triển toàn diện.
- Giảm nguy cơ thiếu máu megaloblastic, mệt mỏi, sinh non.
- Tăng cường hệ miễn dịch cho cả mẹ và bé.

2. Nhu cầu axit folic cho bà bầu theo khuyến cáo
- Trước khi mang thai: Nên bổ sung 400 mcg axit folic/ngày, bắt đầu từ 1–3 tháng trước khi thụ thai.
- 3 tháng đầu thai kỳ: Duy trì 400 mcg/ngày. Đây là giai đoạn ống thần kinh hình thành, vì vậy cực kỳ quan trọng.
- 3 tháng giữa và cuối: 400–600 mcg/ngày, tùy vào chế độ ăn uống và kết quả xét nghiệm máu.
Một số trường hợp đặc biệt (ví dụ có tiền sử sinh con bị dị tật ống thần kinh) có thể được bác sĩ chỉ định liều cao hơn, khoảng axit folic 5mg/ngày, nhưng cần có sự giám sát chặt chẽ.

3. Khi nào nên bắt đầu bổ sung?
Ống thần kinh của thai nhi hình thành trong 28 ngày đầu tiên sau thụ thai. Đây là thời điểm nhiều mẹ còn chưa phát hiện mình mang thai, vì vậy bổ sung axit folic cho bà bầu 3 tháng đầu (thậm chí từ trước khi mang thai) là khuyến nghị quan trọng của WHO và Bộ Y tế Việt Nam.
Nếu chỉ bắt đầu khi thai đã lớn, việc phòng ngừa dị tật có thể không đạt hiệu quả tối ưu. Do đó, những phụ nữ có kế hoạch mang thai nên chủ động bổ sung sớm.
4. Cách uống axit folic đúng cách
- Thời điểm: Uống vào buổi sáng sau bữa ăn để hấp thu tốt nhất.
- Tránh tương tác: Không nên uống cùng trà, cà phê hoặc sữa vì có thể làm giảm hấp thu.
- Kết hợp với sắt: Có thể dùng chung trong viên tổng hợp, nhưng nếu uống riêng lẻ, nên cách nhau 1–2 giờ.
- Duy trì đều đặn: Uống hàng ngày, đúng liều bác sĩ khuyến nghị.
Kết luận
Bổ sung axit folic cho bà bầu đúng thời điểm, đúng liều lượng là chìa khóa để ngăn ngừa dị tật ống thần kinh, phòng thiếu máu và hỗ trợ phát triển toàn diện cho thai nhi. Lý tưởng nhất, mẹ nên bắt đầu từ trước khi mang thai và duy trì suốt thai kỳ bằng cách kết hợp thực phẩm giàu folate và viên uống bổ sung theo chỉ định y khoa.
👉 Xem thêm: Axit folic cho bà bầu: Vai trò & cách bổ sung.
📚 Nguồn tham khảo
CDC. https://www.cdc.gov/folic-acid/about/index.html
NIH. https://ods.od.nih.gov/factsheets/Pregnancy-HealthProfessional/
NLM. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK554487/
NHS. https://www.nhs.uk/pregnancy/keeping-well/vitamins-supplements-and-nutrition/
❓ Câu hỏi thường gặp (FAQ)
1. Mẹ bầu cần bao nhiêu axit folic mỗi ngày?
Theo WHO: 400–600 mcg/ngày, bắt đầu từ trước khi mang thai 1–3 tháng và duy trì trong thai kỳ.
2. Uống axit folic vào thời điểm nào trong ngày là tốt nhất?
Tốt nhất là buổi sáng sau ăn, với nước lọc. Không uống cùng trà, cà phê hay sữa.
3. Có thể uống axit folic cùng sắt không?
Có. Nếu ở dạng viên tổng hợp thì dùng chung. Nếu uống riêng, nên cách nhau 1–2 giờ.
4. Ăn thực phẩm giàu folate có thay thế được viên uống không?
Không hoàn toàn. Thực phẩm cung cấp một phần nhưng khó đạt đủ nhu cầu 400 mcg/ngày, nên cần kết hợp thêm viên bổ sung.
5. Uống nhiều axit folic có gây hại không?
Quá liều có thể che giấu thiếu vitamin B12, gây rối loạn thần kinh. Vì vậy, chỉ uống theo liều bác sĩ khuyến nghị.
