Cách xử lí khi bị viêm kết mạc dị ứng
Đôi mắt là “cửa sổ tâm hồn”, vì vậy những dấu hiệu bất thường như đỏ mắt, ngứa mắt, cộm mắt hay chảy nước mắt không nên bị xem nhẹ. Viêm kết mạc dị ứng là tình trạng khá thường gặp, xảy ra khi mắt phản ứng với các tác nhân gây dị ứng trong môi trường như phấn hoa, bụi, lông thú hoặc một số chất kích thích khác. Hãy cùng Hotchland Nutrition tìm hiểu về dấu hiệu và cách chăm sóc khi bị viêm kết mạc dị ứng để bảo vệ đôi mắt tốt hơn qua bài viết dưới đây.
Viêm kết mạc dị ứng là bệnh gì?
Viêm kết mạc dị ứng là tình trạng mắt phản ứng quá mức với một tác nhân gây dị ứng. Khi tiếp xúc với dị nguyên, cơ thể có thể giải phóng histamine và các chất trung gian gây viêm, khiến kết mạc bị đỏ, ngứa, sưng nhẹ, chảy nước mắt hoặc có cảm giác nóng rát. Kết mạc là lớp màng mỏng bao phủ bên trong mí mắt và phần trắng của mắt, vì vậy khi bị kích ứng, các triệu chứng thường xuất hiện khá rõ.
Khác với viêm kết mạc do vi khuẩn hoặc virus, viêm kết mạc dị ứng thường không lây từ người này sang người khác. Tuy nhiên, bệnh có thể tái phát theo mùa hoặc xuất hiện nhiều lần nếu người bệnh thường xuyên tiếp xúc với tác nhân gây dị ứng. Một số trường hợp chỉ khó chịu nhẹ, nhưng cũng có người bị ngứa nhiều, đỏ mắt kéo dài, ảnh hưởng đến sinh hoạt và khả năng tập trung.
Dấu hiệu của bệnh viêm kết mạc dị ứng
Dấu hiệu thường gặp nhất của viêm kết mạc dị ứng là mắt đỏ, ngứa và cộm như có bụi hoặc cát trong mắt. Người bệnh có thể cảm thấy muốn dụi mắt liên tục, nhưng việc dụi mắt thường khiến tình trạng kích ứng nặng hơn, làm mắt đỏ và sưng nhiều hơn.
Mi mắt có thể sưng nhẹ, kết mạc đỏ, mắt chảy nước và nhạy cảm hơn với ánh sáng. Triệu chứng có thể xảy ra ở một hoặc cả hai mắt, tùy mức độ tiếp xúc với tác nhân gây dị ứng và cơ địa của từng người.
Gỉ mắt trong viêm kết mạc dị ứng thường có dạng trong hoặc hơi nhầy. Nếu gỉ mắt đặc, vàng xanh, mắt đau nhiều hoặc dính mi khi ngủ dậy, người bệnh nên đi khám để loại trừ các nguyên nhân khác như nhiễm khuẩn hoặc viêm kết mạc do virus.
Một số trường hợp có thể kèm theo hắt hơi, sổ mũi, nghẹt mũi hoặc ngứa mũi nếu viêm kết mạc dị ứng liên quan đến viêm mũi dị ứng. Khi mắt đau nhức, nhìn mờ, sợ ánh sáng hoặc triệu chứng kéo dài, cần được bác sĩ chuyên khoa mắt kiểm tra để tránh bỏ sót các vấn đề nghiêm trọng hơn.
Cách xử lí khi bị viêm kết mạc dị ứng
1. Hạn chế tiếp xúc với phấn hoa và bụi mịn
Nếu phấn hoa, bụi mịn hoặc khói là tác nhân khiến mắt bạn dễ bị dị ứng, hãy hạn chế ra ngoài vào thời điểm lượng phấn hoa cao hoặc khi môi trường nhiều gió, nhiều bụi. Khi cần ra ngoài, bạn có thể đeo kính bảo vệ mắt để giảm tiếp xúc trực tiếp với các tác nhân kích ứng.
Khi ở trong nhà, nên đóng cửa sổ vào những thời điểm nhiều bụi hoặc nhiều phấn hoa. Có thể sử dụng máy lọc không khí, vệ sinh phòng ngủ định kỳ và giặt chăn ga thường xuyên để hạn chế bụi, nấm mốc và các yếu tố dễ gây dị ứng tích tụ trong không gian sống.
2. Chườm mắt bằng khăn mát
Chườm khăn mát là cách đơn giản giúp làm dịu cảm giác ngứa, nóng rát và khó chịu ở mắt. Bạn có thể dùng khăn sạch thấm nước mát, vắt khô nhẹ rồi đặt lên mắt đang nhắm trong vài phút. Nên dùng khăn riêng, sạch và không chà xát mạnh lên mắt.
Phương pháp này chỉ giúp giảm khó chịu tạm thời, không thay thế việc điều trị nguyên nhân gây dị ứng. Nếu triệu chứng không cải thiện, mắt đỏ nhiều, đau hoặc nhìn mờ, bạn nên đi khám để được tư vấn cách xử lý phù hợp.
3. Cẩn trọng với vật nuôi trong nhà
Lông thú cưng, vảy da động vật hoặc bụi bám trên lông vật nuôi có thể là tác nhân làm nặng tình trạng dị ứng ở một số người. Nếu nhận thấy mắt thường xuyên ngứa, đỏ hoặc chảy nước mắt sau khi tiếp xúc với vật nuôi, bạn nên hạn chế để thú cưng vào phòng ngủ và vệ sinh khu vực sinh hoạt thường xuyên.
Sau khi chạm vào vật nuôi, nên rửa tay sạch trước khi chạm lên mặt hoặc dụi mắt. Ngoài ra, việc hút bụi, giặt thảm, vệ sinh ghế sofa và thay ga gối định kỳ cũng giúp giảm lượng dị nguyên trong nhà, đặc biệt với những người có cơ địa dị ứng.
4. Đeo kính bảo hộ khi ra đường
Đeo kính khi ra đường có thể giúp hạn chế bụi, gió, côn trùng nhỏ và các chất kích thích tiếp xúc trực tiếp với mắt. Đây là thói quen đơn giản nhưng hữu ích, đặc biệt với người thường xuyên di chuyển ngoài trời hoặc sống trong khu vực nhiều khói bụi.
Ngoài việc che chắn bụi và gió, kính râm phù hợp còn giúp giảm tác động của ánh nắng mạnh lên mắt. Tuy nhiên, bạn nên chọn kính có chất lượng tốt, vừa khuôn mặt và thường xuyên vệ sinh tròng kính để tránh bụi bẩn tích tụ gây kích ứng ngược lại.
5. Vệ sinh mắt đúng cách
Khi mắt bị kích ứng nhẹ do bụi hoặc dị nguyên, có thể rửa mắt bằng nước muối sinh lý Natri Clorid 0,9% theo hướng dẫn phù hợp. Việc rửa mắt đúng cách giúp làm sạch bề mặt mắt, hỗ trợ loại bỏ bụi bẩn và giảm cảm giác cộm mắt.
Không nên tự ý dùng thuốc nhỏ mắt chứa corticoid hoặc kháng sinh nếu chưa có chỉ định của bác sĩ. Việc dùng sai thuốc có thể làm che lấp triệu chứng, gây tác dụng phụ hoặc khiến tình trạng mắt trở nên phức tạp hơn. Nếu cần dùng thuốc nhỏ mắt chống dị ứng, nên hỏi ý kiến nhân viên y tế hoặc bác sĩ chuyên khoa.
6. Xây dựng lối sống lành mạnh
Một lối sống lành mạnh có thể hỗ trợ sức khỏe tổng thể và giúp mắt dễ chịu hơn. Bạn nên uống đủ nước, ngủ đủ giấc, hạn chế thức khuya và tránh làm việc liên tục với màn hình trong thời gian dài. Khi mắt bị khô, mỏi hoặc kích ứng, việc nghỉ ngơi hợp lý có thể giúp giảm áp lực lên mắt.
Về dinh dưỡng, nên ưu tiên thực phẩm đa dạng như rau xanh, trái cây, cá, trứng, các loại hạt và nguồn chất béo tốt. Các dưỡng chất như vitamin A, vitamin C, vitamin E, kẽm, lutein, zeaxanthin và omega-3 thường được nhắc đến trong chế độ ăn hỗ trợ sức khỏe mắt. Hotchland Nutrition khuyến khích người dùng chăm sóc mắt từ thói quen sinh hoạt và chế độ ăn uống cân bằng hằng ngày, thay vì chỉ phụ thuộc vào một giải pháp đơn lẻ.
Xem thêm: Cách mát xa đầu giúp giảm stress, mỏi mắt
Xem thêm: 8 thực phẩm giúp cải thiện mắt cận thị tự nhiên
Kết luận
Viêm kết mạc dị ứng thường không quá nguy hiểm nếu được nhận biết và chăm sóc đúng cách. Khi có các dấu hiệu như mắt đỏ, ngứa, cộm mắt, chảy nước mắt hoặc khó chịu kéo dài, bạn nên hạn chế dụi mắt, tránh tác nhân gây dị ứng, vệ sinh mắt đúng cách và theo dõi triệu chứng. Nếu mắt đau, nhìn mờ, sưng nhiều hoặc triệu chứng không cải thiện, hãy đến chuyên khoa mắt để được chẩn đoán và điều trị phù hợp.
📚 Nguồn tham khảo
1. Allergic Conjunctivitis: Symptoms, Causes, and Treatments - https://www.healthline.com/health/allergic-conjunctivitis
2. Pink eye (conjunctivitis) - https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/pink-eye/diagnosis-treatment/drc-20376360
3. What Is Allergic Conjunctivitis? - https://www.aao.org/eye-health/diseases/allergic-conjunctivitis
❓ Câu hỏi thường gặp (FAQ)
Viêm kết mạc dị ứng có lây không?
Không. Viêm kết mạc dị ứng thường liên quan đến phản ứng của cơ thể với phấn hoa, bụi, lông thú hoặc các tác nhân kích ứng khác, nên không lây từ người này sang người khác như một số dạng viêm kết mạc do virus.
Tại sao càng dụi mắt càng ngứa?
Dụi mắt có thể làm mắt bị kích ứng nhiều hơn, khiến tình trạng đỏ, ngứa và sưng trở nên nặng hơn. Vì vậy, khi bị ngứa mắt, nên hạn chế dụi mắt và có thể chườm mát để làm dịu cảm giác khó chịu.
Có nên tự mua thuốc nhỏ mắt khi bị viêm kết mạc dị ứng không?
Không nên tự ý dùng thuốc nhỏ mắt chứa corticoid hoặc kháng sinh nếu chưa có chỉ định. Với triệu chứng nhẹ, có thể dùng nước muối sinh lý phù hợp để làm sạch mắt, nhưng nếu ngứa nhiều, đỏ kéo dài hoặc nhìn mờ, nên đi khám.
Đeo kính râm có giúp giảm kích ứng mắt không?
Có. Kính râm hoặc kính bảo hộ phù hợp có thể giúp hạn chế gió, bụi, phấn hoa và các tác nhân kích ứng tiếp xúc trực tiếp với mắt khi đi ra ngoài.
Viêm kết mạc dị ứng có tái phát không?
Có thể. Nếu cơ địa nhạy cảm hoặc tiếp xúc lại với tác nhân gây dị ứng, triệu chứng có thể tái phát. Việc hạn chế dị nguyên, giữ vệ sinh mắt và chăm sóc sức khỏe tổng thể có thể giúp giảm nguy cơ tái phát.
